ktoś zawsze obserwuje

500 milionów kamer na całym świecie przygląda nam się dzień i noc – alarmuje internetowy portal.

próbują wykryć emocje

uchwycić podejrzanych

zapewnić ochronę

wykryć choroby

zachować zachowania

przewidzieć przestępstwa

zapisać cyfrowo

zlokalizować

nadzorować

Czy teraz, gdy to czytasz – kamerka przy Twoim ekranie jest wyłączona? I czy to ma jakieś znaczenie? Teraz, gdy wszystko jest online? Nie minęło dwa miesiące od wszechświatowego lockdownu, gdy uczniowie zostali wypchnięci ze szkół i wpięci do cyfrowej sieci. Dołączyła do nich armia urzędników oraz legiony sprzedawców. I nic. Sieć tylko na to czekała. Była gotowa. Przyczajony tygrys i ukryty smok – wołają z ekranów: chodź! Są tu ludzie, których chciałaś spotkać, przedmioty, które powinnaś kupić, wiadomości, które warto przeczytać...

Gdy pracowałam w dzienniku, jeden z moich rozlicznych szefów zwykł był mówić, że nic tak nie ożywia gazety, jak trup na pierwszej stronie. Dlatego obowiązkowe były wiadomości o wypadkach drogowych. Nigdy nie udało mi się zrozumieć, dlaczego prócz odniesionych ran – ważna była marka rozwalonego samochodu. Trzeba było dzwonić do policji i prosić o jakieś krwawe kawałki.

Teraz wchodzi się na portal Policji i voila! Mnie najbardziej podobają się zakładki ze statystkami. Ale może dlatego wypadki drogowe nie ożywiają już wiadomości. Teraz, o każdej porze sieć na bieżąco informuje, ile osób zaraziło się nowym wirusem, a ile zmarło. Zamiast poskręcanych blach – zamieszczane są fotki medyków, podobne do zdjęcia profesora Religi, po jego pierwszym przeszczepie serca. Patrzę i powtarzam za Orwellem:

Z epoki identyczności, z epoki samotności, z epoki Wielkiego Brata, z epoki dwójmyślenia - pozdrawiam was!

rzepiary w świerzopie

Gdy pola Lubeszczyzny jaśnieją żółtymi łanami rzepaku, trudno wyobrazić sobie, że w Europie Środkowej, w tym także w Polsce, rzepak jako roślina uprawna pojawił się około XVI wieku. Teraz rośnie tam, gdzie wcześniej rosły

dzięcielina

świerzop

płaskurka

samopsza

konopie

proso

orkisz

gryka

len

Według danych Rocznika Statystycznego GUS średnia powierzchnia uprawy rzepaku i rzepiku w Polsce w okresie 1909-1913 wynosiła 30 tys. ha. Obecnie jedyną rośliną oleistą produkowaną i przerabianą w Polsce na szeroką skalę jest rzepak, który w areale upraw roślin oleistych ma 95-97procentowy udział. Po akcesji Polski do Unii Europejskiej zbiory rzepaku gwałtownie wzrosły, zwiększyły się z poniżej 1 mln ton średnio w ostatnich czterech latach przed akcesją (latach 2000-2003) do 1,7 mln ton w latach 2004-2007 i 2,1 mln ton w latach 2008-2012. W 2013 r. nastąpił wzrost do rekordowego poziomu prawie 2,7 mln ton. Areał uprawy przekroczył 900 tys. ha.

Niebawem rzepak nie będzie prawdopodobnie najpopularniejszą rośliną oleistą uprawianą w Polsce. W "Raporcie rolnym" dr inż. Tadeusz Solarski przypomina, że ocieplanie się klimatu oraz postęp w hodowli nowych odmian umożliwiają uprawę soi. Na polach doświadczalnych Lubelskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Końskowoli roślina ta uprawiana jest ponad dwadzieścia lat. Zbierano plony w granicach 2,8 – 3,5t/ha. Niemniej dla produkcji zwierzęcej i potrzeb spożywczych jest import z Ameryki. Aktualnie do naszego kraju sprowadza się około 2,5 miliona ton śruty sojowej. Przy zaangażowaniu nie tylko rolników, ale innych instytucji krajowych związanych z przetwórstwem i marketingiem jest możliwe znaczną ilość importowanej śruty sojowej zastąpić śrutą otrzymaną z polskich nasion. Rozpoczęty w Polsce program rozwoju produkcji białka roślinnego powinien sprzyjać podjęciu uprawy soi wolnej od GMO.

Wątpiącym w możliwości uprawy soi można przypomnieć, że 40 lat temu nie dawano szans uprawie kukurydzy w Polsce, a dziś największy wzrost powierzchni uprawy dotyczy właśnie kukurydzy. W 2012 roku zebrano około 4 mln ton ziarna tego zboża. Trudno sobie obecnie wyobrazić rolnictwo i żywienie bydła bez kukurydzy. Jednak ostatnie kilka lat, w których w maju i czerwcu są susze nie ułatwiają uprawy tej rośliny. Na ojczystych polach pojawiają się również bardziej ekscentryczne rośliny, jak np sorgo, które w następnym półwieczu może wypierać kukurydzę.

Pejzaże opiewane przez Mickiewicza i Reymonta mogą niedługo być podziwiane jedynie w zdigitalizowanych zbiorach bibliotek. Tradycyjne niwy szybko zmieniają koloryt. Coraz większa popularność herbatek owocowych i ziołowych zachęca do uprawy mało popularnych dotychczas roślin typu hibiskus, czy ostrożeń warzywny - czarcie żebro

ekologia na polu

dzikie węże

Tyle wiemy o świecie, co znajdziemy w necie. Ja znalazłam, że każdy raj ma swoje węże. Bo czyż w naszym wyidealizowanym świecie nie było wcześniej 

wirusów

koronawirusów

bakterii

alergenów

smarkających w palce

kaszlących w powietrze

plujących na ziemię

wydrapująch łupież

...?

Wszystko to było.

 Ba! Była nawet jatrogenia, chociaż dotychczas tylko w medycynie. Niedawno pojawiła się mediach, a teraz i w ekonomii. „Antykruchość. O rzeczach, którym służą wstrząsy” Nassima Taleba wskazuje, że jatrogenia to strata netto. To przewaga zwykle ukrywanych szkód, nad korzyściami kuracji. Przyzwyczajono nas do nagradzania za działanie. Bezruch, powstrzymywanie się, brak działania – traktowane jest jako zachowanie wysoce naganne. Walcz! Nie ma poddawania się! Żadna medytacja, modlitwa, refleksja nie są akceptowane. Działaj! Rób coś! No to robią. To ogłaszają pandemię. Zalecają sanację. Tym razem uzdrawianie społeczeństwa przynosi zalecenia, z których korzyść jest wątpliwa. Nadmierny interwencjonizm medyczny, medialny i gospodarczy daję nieoczekiwane skutki.

Na przykład nakaz maskowania się. Maski antybakteryjne rozchodzą, jak „ciepłe bułeczki”. Nie byłoby w tym nic dziwnego, gdyby nie to, że ich cena jest nawet wielokrotnie wyższa od cen, jakie miały jeszcze na początku roku. Te, które niedawno sprzedawano robotnikom budowlanym, maski przeciwpyłowe, przeciwsmogowe lub chirurgiczne - dziś nazywane są „maskami antykoronawirusowymi”. Panika jest doskonałą strategią marketingową. Można dobrze zarobić na produktach, które tak naprawdę mają zupełnie inne przeznaczenie. Na razie, na maskach różnych, ale już niebawem zobaczycie nowe zastosowanie poszetek i bind na wąsy. Maski na oczy do spania w nocy – w dzień wystarczy zesunąć na niżej.

Niebawem pojawi się więcej rebelianckich zachowań. Dziś widziałam faceta, chyba ze służb medycznych, w dziwnym kombinezonie, z maseczką z zaworem. Tyle, że tę supermaskę miał na czubku głowy. Widziałam panią z maseczką kolorową, użytą jako przepaska na włosy. Ludzi z maseczką na brodzie lub na uchu - nie zliczę. Niestety, przejeżdżałam samochodem i nie mogłam poprosić o fotografię. Planuję jednak taką dokumentację "czasu zarazy" oraz późniejszej restytucji restauracji i redukcji rozporządzeń.

Nie będzie upadku cywilizacji. Będzie recesja skrywana pod teatralną maską, ozdobioną nadrukiem czarnych łabędzi i dzikich węży.

oczy się pocą

Gdy nauczę się wiązać hidżab, pojadę rowerem do sklepu i kupioną gazetę zacznę czytać na skwerku nieopodal - dołączę do gangu aroganckich czytelników elementów konstytucyjnych - w skrócie GACEK. Na razie mam

arafatkę

balaklawę

bandamkę

nikab

kominiarkę

chustę

golf

szal

maseczkę

Spróbujcie chodzić po pustym chodniku w masce i okularach. Tragedia! Okulary zaparowują i niedowidzący musi je zdjąć, bo nic nie widzi. Chociaż mówią, że strach ma wielkie oczy, to lękający się chorób i mandatów – niewiele widzą. Twórców zakazów to nie interesuje. Tak, jak nie interesuje ich skuteczność zasłony na usta i dostępność maseczek, dla bezdomnych, bezrobotnych i ubogich. Czy żonaty i dzieciaty lekarz na wolontariacie, kupi maseczkę za dychę albo nawet za 100? Czy facet, który lekce sobie ważył zasady higieny nagle się zmieni? I nie nie chodzi mi o tych stroniących od kąpieli.

Połóż rękę na sercu i powiedz: nie znasz ludzi, którzy wdzięcznie ocierają sobie kapkę z noska paluszkiem i tem paluszkiem przysuwają Ci później placuszek? Kichają w dłoń i potem Ci tę dłoń podają? Myślisz, że oni się zmienią? Nie mam wielkiej fobii oddychania  powietrzem wydychanym przez innych. Dziś, jak zwykle przeszłam 5555 kroków. Jak zwykle wstrzymywałam oddech, gdy kogoś mijałam. Jak zwykle szłam po bocznej uliczce. Przez kawałek podążałam (w bezpiecznej odległości) za panem zatkanym maseczką. Gdy doszedł do przystanku, zesunął maseczkę pod nos, kichnął, osmarkanym paluszkiem przesunął po rozkładzie jazdy, wsunął maseczkę na nos.

Należę do grupy typowych niezadowolonych z rzeczy różnych. Jednych nie zadowala upływ czasu, innych - upadek drzew, kolejnych - brak medycznych testów. Walczymy. Głównie o uwagę, o zainteresowanie naszym sposobem widzenia świata. Nie miej pretensji o to, że inni nie widzą tak, jak TY. Wyrafinowane argumenty ekspertów mają poruszyć serca i umysły bardziej niż pikiety? Wątpię. Gdy nie było ścieżek rowerowych jeździłam w Rowerowej Masie Krytycznej. Pluli na nas wszyscy, gdy w piątkowe wieczory jechaliśmy przez zakorkowane miasto i gdy na rondach podnosiliśmy rowery nad głowę. 

To była dobra strategia.

kupuj lokalnie

Szabel nam nie zabraknie, szlachta na koń wsiędzie, Ja z synowcem na czele i jakoś to będzie! E! edukacja romantyczna zbiera żniwo. W ministerstwie Internet działa, a na peryferiach?

Internet nie działa

Internet przerywa

Internet nie łączy

Internet za wolny

Internet niedostępny

Internet w komórce

Internet nie doprowadzony

E-podręcznik, E-dziennik, 
Vulcan, Librius, 

Edu-aplikacje zaleca władza w czasie zarazy. Tymczasem na peryferiach rodzice nie zgodzili się na prowadzenie zajęć online. Część nie ma komputerów, część ma jeden komputer na kilkoro dzieci, część ma komputer stary nie spełniający wymogów programów edukacyjnych. Część ma limitowany internet przez telefon komórkowy. Ale czy to w stolicy ktoś wie? Kogoś to obchodzi? Jak pisał wieszcz: Ja z synowcem na czele i jakoś to będzie!

Otóż nie. Nie będzie jakoś – będzie byle jak, słabo, fatalnie. Władza wysyła Alert RCB „zostań w domu”. To teraz się obudziła? Po feriach, gdy narciarze wrócili z Włoch? O nadciągającej recesji analitycy rynków mówili od miesięcy. O zagrożeniu pandemią analitycy danych, w tym Bill Gates – od kilku lat. Każdy zdrowo myślący człowiek widział, że globalna wioska jest globalnym zagrożeniem. Teraz analitycy finansowi prognozują – narodowe kwarantanny doprowadzą do upadku wiele firm, chociaż niektórzy zarobią na panice.

Jak możesz wspomóc małych przedsiębiorców bez wydawania pieniędzy? Zarekomenduj jego ofertę w mediach społecznościowych. Polub jego post, napisz miły komentarz, oznacz znajomego, skomentuj za pomocą emotikona, zarekomenduj biznes znajomego. Wstaw zdjęcie przedmiotu zrobionego w Twojej okolicy, owoców uprawianych po sąsiedzku, zwierzaka hodowanych w pobliżu, płyty wydanej przez kolegów. Tak się pomaga. Tak się tworzy wspólnotę

marketing wirusowy

Oto kończy się świat jaki znamy! Po tej epidemii nic nie będzie już takie, jakie było! Bogatsi będą jeszcze bogatsi, a biedniejsi jeszcze biedniejsi! Zmierzają do nas

jeźdźcy

Zaraza

Wojna

Głód

Śmierć

Apokalipsa

zagłada

piątek 13

Sir Terence David John Pratchett pisał: Śmierć znalazł Zarazę w hospicjum w Llamedos. Zaraza lubił szpitale. Zawsze miał w nich coś do roboty. W tej chwili próbował usunąć znad pękniętej umywalki tabliczkę "Umyj ręce!" Czterej jeźdźcy mogą wydawać się tajemniczy i przerażający, ale nie musi tak być. Dlaczego nie? W „Złodzieju Czasu” są sympatyczni i nieco łajzowaci. W popkulturze jeździec na białym koniu, wyposażony jest w tę samą broń, co Amor - bożek miłości. Z łuku strzelali też skrytobójcy. Śmierć od strzały jest gwałtowna i zaskakuje ofiarę. Jak pisał Albert Camus „Na świecie było tyle dżum, co wojen. Mimo to dżumy i wojny zastają ludzi zawsze tak samo zaskoczonych”.

Kołczowie i inni zbawcy dusz przekonują natomiast, że przejażdżka czterech jeźdźców Apokalipsy, sygnalizująca nieszczęście, „może również oznaczać dobrą wiadomość dla ciebie i twojej rodziny”. Jak to? Tak to! To altruizm w czasie zarazy. Serio? Serio wierzycie w rozwój potraumatyczny? Nieszczęścia zawsze wiążą się z negatywnymi emocjami i czasem skutkują rozwojem zespołu stresu pourazowego. Mechanicy psychiki mówią jednak, że prowadzą też do pozytywnych zmian w spostrzeganiu swojego życia i do rozwoju osobowości.

W mojej bańce informacyjnej prócz wiadomości zatrważających i fałszywych, są również takie optymistyczne kwiatki: "Współczesna literatura podaje wiele rodzajów traumatycznych wydarzeń, które mogą okazać się swego rodzaju katalizatorami dla potraumatcznego rozwoju. Może to być między innymi: bolesna strata bliskiej osoby, pożar domu, wykorzystywanie seksualne, wypadki komunikacyjne, problemy zdrowotne dzieci, ale także konkretne rodzaje chorób medycznych: rak, zakażenie wirusem HIV, atak serca czy reumatoidalne zapalenie stawów". Pojawia się też to ulubione powiedzonko trenerów osobistego rozwoju: co cię nie zabije - to cię wzmocni.
Epidemiolodzy natomiast mówią, że wirus COVID nielicznych zabije. Nikogo jednak nie wzmocni ani nawet nie uodporni. Analitycy finansowi natomiast prognozują, że narodowe kwarantanny doprowadzą do upadku wiele firm, ale niektórzy zarobią na panice.

Niektórzy już zarabiają, wielu jeszcze straci. Jest ryzyko - bywa zarobek.

wirus podróży

To jest świat turystów: sklepy, hotele, bary, centra handlowe, zatłoczone plaże, przepełnione stoki. To nie jest prawdziwe życie. To nie są podróże, w których ważna jest

samotność

samodzielność

otwartość

tolerancja

pokora

ciekawość

ostrożność

spostrzegawczość

Są różne rodzaje turystyki np. wypoczynkowa, kwalifikowana, poznawcza i zdrowotna dla poprawy zdrowia lub urody. Jednym z głównych powodów podejmowania wyjazdów do zagranicznego dentysty lub chirurga plastycznego są względy ekonomiczne. W rankingu Medical Tourism Index - Polska plasuje się ona na 24 miejscu.

Planując tradycyjne wakacje myśli się głownie o bezpieczeństwie w drodze, zabezpieczeniu rzeczy przed kradzieżą. O zdrowiu myśli się w kategorii nieszczęśliwych wypadków. Tymczasem, nie jest to jedyne ryzyko. Jak się właśnie okazuje – ubezpieczenie od poważnych zachorowań zapewnia nam wypłatę świadczenia w przypadku poważnej choroby.

• Ubezpieczenie od poważnych zachorowań zawiera się, jako część polisy na życie.
• W polisie ustalana jest oddzielną sumę ubezpieczenia.
• Wybiera się także wariant ochrony, czyli listę chorób, które obejmuje ubezpieczenie.
• Ubezpieczyciel wypłaca odszkodowanie zgodnie z wybraną sumą ubezpieczenia
• W ramach ubezpieczenia można  otrzymać:

~ odszkodowanie za każdą dobę pobytu w szpitalu
~ odszkodowanie za operację lub zabieg chirurgiczny

• Ubezpieczenie "leczenie szpitalne" zawierane jest jako część podstawowej polisy na życie.
• Można wybrać wariant ochrony, czyli wysokość wypłacanego odszkodowania.

Na co zwrócić uwagę:

~ wysokość odszkodowania za dobę pobytu w szpitalu
~ minimalny czas pobytu w szpitalu, który uprawnia do otrzymania świadczenia (np. 10 dni)
~ przyczyny hospitalizacji, które nie są objęte ubezpieczeniem

• Wiek osoby ubezpieczonej może być ograniczony, np. od 6 miesiąca życia do 63 roku życia.
• Każdy Ubezpieczyciel ustala dowolnie zasady ubezpieczenia "leczenie szpitalne", dlatego to ważne, by przeczytać dokładnie polisę